Thị trường nhôm tái chế hướng tới mốc 91 tỷ USD: Cuộc dịch chuyển mang tính cấu trúc của chuỗi cung ứng kim loại toàn cầu

Thị trường nhôm tái chế toàn cầu đang bước vào một chu kỳ tăng trưởng mang tính cấu trúc, với quy mô được dự báo đạt 91,3 tỷ USD vào năm 2032, tăng mạnh so với mức 57,2 tỷ USD năm 2024. Theo các nhà kinh tế công nghiệp, đây không đơn thuần là một chu kỳ giá, mà là hệ quả tất yếu của khủng hoảng năng lượng kéo dài, áp lực khử carbon và sự tái định hình chuỗi cung ứng kim loại toàn cầu.

Ông Daniel Morgan, chuyên gia kinh tế hàng hóa tại một tổ chức tư vấn năng lượng châu Âu, nhận định:

“Nhôm tái chế đang trở thành một loại nguyên liệu chiến lược, chứ không còn là lựa chọn phụ. Khi chi phí năng lượng leo thang và chính sách khí hậu ngày càng siết chặt, các doanh nghiệp buộc phải tái cấu trúc đầu vào sản xuất.”

Theo báo cáo phân tích thị trường mới nhất, lĩnh vực nhôm tái chế dự kiến tăng trưởng với CAGR 6,2% trong giai đoạn 2024–2032 – mức cao vượt trội so với nhiều phân khúc kim loại cơ bản khác.

Lợi thế năng lượng 95%: Nền tảng kinh tế của làn sóng tái chế

Yếu tố cốt lõi thúc đẩy làn sóng này nằm ở hiệu quả năng lượng vượt trội của nhôm thứ cấp. Sản xuất nhôm tái chế chỉ tiêu tốn khoảng 5% năng lượng so với luyện nhôm nguyên sinh từ bauxite.

Trong bối cảnh giá nhôm nguyên sinh gần đây vượt mốc 2.900 USD/tấn, mức cao nhất trong ba năm, chi phí điện và khí đốt trở thành “tử huyệt” của các nhà máy luyện kim truyền thống.

Isabelle Fournier, nhà kinh tế công nghiệp tại Paris, phân tích:

“Ở châu Âu, nhiều lò điện phân nhôm hoạt động cầm chừng hoặc đóng cửa vì giá điện. Nhôm tái chế vì thế không chỉ là giải pháp môi trường, mà là giải pháp sinh tồn về mặt chi phí.”

Theo các nhà phân tích, lợi thế tiết kiệm năng lượng này đang biến nhôm tái chế thành bộ đệm chi phí cho các ngành tiêu thụ lớn như ô tô, xây dựng và bao bì.

Dòng vốn lớn đổ vào tái chế: Doanh nghiệp toàn cầu “đặt cược” vào nhôm xanh

Nhận thức rõ xu hướng mang tính dài hạn, các tập đoàn nhôm hàng đầu thế giới đang rót vốn quy mô lớn để mở rộng công suất tái chế, nhằm đảm bảo nguồn cung kim loại carbon thấp.

Tập đoàn Novelis Inc., một trong những nhà tái chế nhôm lớn nhất thế giới, đang đầu tư khoảng 90 triệu USD để nhân đôi công suất xử lý lon đồ uống đã qua sử dụng (UBC) tại nhà máy Latchford (Anh). Dự án dự kiến tăng thêm 85.000 tấn/năm, đồng thời giúp giảm hơn 350.000 tấn CO₂ tương đương mỗi năm tại châu Âu.

Ông Steve Fisher, CEO Novelis, nhấn mạnh trong một tuyên bố:

“Hàm lượng nhôm tái chế cao đồng nghĩa trực tiếp với lượng phát thải thấp. Khách hàng của chúng tôi không chỉ mua nhôm, họ mua giải pháp carbon thấp.”

Theo các chuyên gia tài chính, chiến lược này phản ánh sự thay đổi trong tư duy đầu tư của ngành kim loại – từ mở rộng công suất luyện nguyên sinh sang bảo vệ biên lợi nhuận dài hạn thông qua tái chế.

Xu hướng này cũng được củng cố bởi các dự án như nhà máy tái chế 70.000 tấn/năm của Hydro tại Tây Ban Nha, phục vụ trực tiếp cho ngành xây dựng và vận tải với hợp kim nhôm carbon thấp.

Ngành ô tô và xe điện: Động cơ tăng trưởng then chốt

Trong cơ cấu nhu cầu, ngành giao thông, đặc biệt là xe điện (EV), đang giữ vai trò đầu tàu. Ô tô hiện là lĩnh vực tiêu thụ nhôm tái chế lớn nhất và được dự báo tiếp tục thống trị trong nhiều năm tới.

Theo ông Markus Weber, chuyên gia vật liệu tại một hãng tư vấn ô tô Đức:

“Giảm trọng lượng là yêu cầu kỹ thuật cốt lõi của xe điện. Nhôm, đặc biệt là nhôm tái chế, cho phép các hãng xe vừa kéo dài quãng đường, vừa giảm dấu chân carbon.”

Một số mẫu EV hiện nay sử dụng hơn 400 kg nhôm/xe, và con số này được dự báo còn tăng. Điều này đi kèm với các cam kết cụ thể, như Ford yêu cầu tối thiểu 20% nhôm tái chế trong các linh kiện của dòng xe F-Series.

Đáng chú ý, xu hướng này đang được “luật hóa”. Quy định Pin của EU (Battery Regulation 2023/1542) sẽ áp dụng ngưỡng hàm lượng vật liệu tái chế bắt buộc từ năm 2027, chính thức khóa chặt nhu cầu nhôm thứ cấp trong chuỗi cung ứng xe điện.

Châu Á – Thái Bình Dương dẫn dắt, Trung Quốc định hình cán cân cung – cầu

Về mặt địa lý, châu Á – Thái Bình Dương chiếm hơn 41% thị phần toàn cầu, trong đó Trung Quốc đóng vai trò then chốt.

Việc Bắc Kinh kiên quyết duy trì trần công suất luyện nhôm nguyên sinh ở mức 45 triệu tấn/năm đang tạo ra một lực đẩy mạnh mẽ cho tái chế. Trung Quốc đặt mục tiêu tái chế hơn 15 triệu tấn nhôm mỗi năm vào 2027, nhằm đáp ứng nhu cầu nội địa mà không phá vỡ cam kết môi trường.

Ông Li Jian, nhà kinh tế kim loại tại Thượng Hải, nhận xét:

“Khi tăng trưởng nhu cầu không còn được đáp ứng bằng luyện mới, tái chế trở thành con đường bắt buộc. Điều này đang tái định hình toàn bộ dòng chảy phế liệu nhôm toàn cầu.”

CBAM và áp lực carbon: Nhôm tái chế trở thành “vé thông hành” thương mại

Áp lực còn đến từ chính sách, đặc biệt là Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của EU, dự kiến có hiệu lực đầy đủ từ 2026. Cơ chế này sẽ khiến nhôm phát thải cao phải gánh thêm chi phí carbon khi vào thị trường châu Âu.

Trong bối cảnh đó, nhôm tái chế, giúp tránh tới 95% lượng phát thải khí nhà kính, được xem là con đường nhanh nhất để tuân thủ.

Theo Viện Nhôm Quốc tế (IAI), nhu cầu nhôm toàn cầu có thể tăng gấp đôi vào năm 2050, và hơn một nửa mức tăng này sẽ được đáp ứng bằng nhôm tái chế.

Laura Simmons, chuyên gia kinh tế môi trường, kết luận:

“Nếu thế kỷ 20 là thời đại của nhôm nguyên sinh, thì thế kỷ 21 sẽ là thời đại của nhôm tái chế. Đây không phải là xu hướng nhất thời, mà là một sự chuyển dịch không thể đảo ngược.”

Nguồn: Oilprice.com – Michael Kern và sưu tầm từ internet